Η NASA επέλεξε το πρόγραμμα GIMLI για να εξετάσει αν το Marius Hill Pit στη Σελήνη αποτελεί είσοδο σε μια μεγάλη υπόγεια σπηλιά ή σε σωλήνα λάβας. Η έρευνα δεν ξεκινά από βεβαιότητα ότι υπάρχει κενό κάτω από την επιφάνεια· στόχος είναι να μετρηθεί άμεσα τι κρύβεται κάτω από έναν κρατήρα που βρίσκεται σε μία από τις πιο ηφαιστειακά ενδιαφέρουσες περιοχές του φεγγαριού.
Ένα άνοιγμα που οδηγεί κάτω από την επιφάνεια
Το Marius Hill Pit είναι ένα μεγάλο άνοιγμα στο έδαφος της Σελήνης, στην περιοχή των Marius Hills. Οι παρατηρήσεις από τροχιά έχουν δώσει ενδείξεις ότι τέτοιοι λάκκοι μπορεί να συνδέονται με υπόγειες δομές που δημιουργήθηκαν όταν έρεε λάβα. Η αποστολή GIMLI, όμως, θα προσπαθήσει να περάσει από την υπόθεση στην επιτόπια γεωφυσική μέτρηση.
Το πρόγραμμα επιλέχθηκε από τη NASA μέσω του PRISM, που στέλνει επιστημονικά όργανα στην επιφάνεια της Σελήνης με σκάφη της πρωτοβουλίας Commercial Lunar Payload Services. Επικεφαλής είναι το Planetary Science Institute, σε συνεργασία με τη Honeybee Robotics και τη Norwegian Space Agency, ενώ στην ομάδα συμμετέχουν ερευνητές από αμερικανικά και νορβηγικά ιδρύματα.
Ραντάρ, σεισμικές μετρήσεις και βαρύτητα
Η GIMLI θα συνδυάσει ραντάρ διείσδυσης εδάφους, σεισμικούς αισθητήρες και βαρυμέτρο. Κάμερες θα φωτογραφίσουν την επιφάνεια και τα εκτεθειμένα τοιχώματα του pit. Αν υπάρχει υπόγειο κενό που ξεκινά από το άνοιγμα, ο συνδυασμός των οργάνων θα βοηθήσει την ομάδα να εκτιμήσει την έκταση και τη γεωμετρία του.
Η χρήση ενεργών σεισμικών πηγών έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, επειδή η συγκεκριμένη προσέγγιση έχει εφαρμοστεί ελάχιστα στην πλανητική επιστήμη μετά τις πρώτες σεισμικές έρευνες των αποστολών Apollo. Το ραντάρ και οι μετρήσεις βαρύτητας μπορούν να προσθέσουν διαφορετικές ενδείξεις για τα υλικά και τις κοιλότητες κάτω από την επιφάνεια.
Τι θα μάθουμε ακόμη κι αν δεν υπάρχει σπηλιά
Η αποστολή δεν θα αποτύχει αν δεν εντοπίσει σωλήνα λάβας. Το ίδιο το Marius Hill Pit εκθέτει στρώματα ρεγόλιθου και παλαιών ροών λάβας που συνήθως βρίσκονται θαμμένα. Η μελέτη τους μπορεί να δείξει πώς κινήθηκε η λάβα, πότε σημειώθηκαν διαφορετικές εκρήξεις και πώς σχηματίστηκε ο κρατήρας.
Αν επιβεβαιωθεί ένας σημαντικός σωλήνας λάβας, οι ερευνητές θα αποκτήσουν ένα νέο παράθυρο στην ηφαιστειακή ιστορία της Σελήνης. Οι σωλήνες είναι γνώριμο χαρακτηριστικό του βασαλτικού ηφαιστεισμού στη Γη, οπότε η σύγκριση των δύο κόσμων μπορεί να αποκαλύψει περισσότερα για τις διεργασίες που διαμόρφωσαν το σεληνιακό τοπίο.
Πιθανό καταφύγιο για μελλοντικούς αστροναύτες
Μια υπόγεια κοιλότητα θα μπορούσε να προστατεύει από την ακτινοβολία και τις μεγάλες μεταβολές θερμοκρασίας που αντιμετωπίζει η επιφάνεια της Σελήνης. Αυτό την κάνει ενδιαφέρουσα για μελλοντικές αποστολές, χωρίς να σημαίνει ότι έχει ήδη αποδειχθεί πως το συγκεκριμένο άνοιγμα οδηγεί σε κατοικήσιμο ή εύκολα προσβάσιμο χώρο.
Το άμεσο επόμενο βήμα είναι πιο μετριοπαθές και πιο σημαντικό: να αποκτήσουμε αξιόπιστες μετρήσεις από το σημείο. Η GIMLI μπορεί να μετατρέψει έναν εντυπωσιακό σχηματισμό που φαίνεται από το διάστημα σε ένα πραγματικό εργαστήριο για τη γεωλογία, την εξερεύνηση και τον σχεδιασμό της ανθρώπινης παρουσίας στη Σελήνη.
Πηγή: ScienceDaily, με υλικό του Planetary Science Institute.