Μια πειραματική θεραπεία με νανοσωματίδια μείωσε τους όγκους στους πνεύμονες ποντικών και περιόρισε ταυτόχρονα την καχεξία, τη σοβαρή απώλεια μυϊκής μάζας που μπορεί να συνοδεύει τον καρκίνο. Η προσέγγιση είναι ακόμη προκλινική, αλλά επιχειρεί να λύσει δύο προβλήματα με ένα μόνο φορτίο mRNA.
Ένα φορτίο mRNA για δύο προβλήματα
Ερευνητές του Oregon State University φόρτωσαν λιπιδικά νανοσωματίδια με mRNA της follistatin, μιας πρωτεΐνης που μπορεί να καταστείλει την ανάπτυξη όγκων και να υποστηρίξει την ανάπτυξη μυϊκού ιστού. Τα νανοσωματίδια χορηγήθηκαν ενδοφλέβια σε ποντίκια με καρκίνο του πνεύμονα.
Στόχος δεν ήταν μόνο να περιοριστεί ο όγκος. Η καχεξία δεν είναι μια απλή απώλεια βάρους που αντιστρέφεται με περισσότερο φαγητό: μπορεί να προκαλέσει παράλληλη απώλεια λίπους και μυών και να αποδυναμώσει σημαντικά τον οργανισμό. Η θεραπεία σχεδιάστηκε ώστε να αντιμετωπίζει και τις δύο διαδικασίες ταυτόχρονα.
Το «ταχυδρομείο» προς τον όγκο
Η βασική πρόκληση στις θεραπείες mRNA είναι η διανομή. Τα συνηθισμένα λιπιδικά νανοσωματίδια συσσωρεύονται συχνά στο ήπαρ, αντί να φτάνουν σε επαρκή ποσότητα στον όγκο του πνεύμονα.
Στη νέα προσέγγιση, τα νανοσωματίδια συνδέονται στο αίμα με τη vitronectin, μια πρωτεΐνη του ορού. Το σύμπλεγμα αλληλεπιδρά με υποδοχείς ιντεγκρίνης που εμφανίζονται σε αυξημένα επίπεδα στην επιφάνεια των όγκων, διευκολύνοντας την προτιμησιακή συσσώρευση στον καρκινικό ιστό.
Εκεί, το mRNA δίνει στα κύτταρα οδηγίες να παράγουν follistatin. Σύμφωνα με τα πειράματα, τα LNPs που στόχευαν τον πνεύμονα πέτυχαν περίπου 2,5 φορές μεγαλύτερη μείωση του φορτίου του όγκου από νανοσωματίδια που κατευθύνονταν κυρίως στο ήπαρ και παρήγαγαν συστηματικά follistatin.
Η καχεξία υποχώρησε στα πειραματόζωα
Τα ποντίκια που έλαβαν τη θεραπεία έτρωγαν καλύτερα, διατήρησαν το σωματικό τους βάρος και έχασαν λιγότερο μυϊκό και λιπώδη ιστό. Οι ερευνητές δεν ανέφεραν ανεπιθύμητες ενέργειες στα συγκεκριμένα πειράματα.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η καχεξία «θεραπεύτηκε» στους ανθρώπους. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η στοχευμένη παράδοση follistatin μπορεί να επηρεάζει παράλληλα τον όγκο και μια από τις πιο επιβαρυντικές επιπλοκές του καρκίνου, αλλά το μέγεθος και η διάρκεια του οφέλους πρέπει να επιβεβαιωθούν σε επόμενες μελέτες.
Ο δρόμος προς τις κλινικές δοκιμές
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο Journal of Controlled Release και παραμένει απόδειξη αρχής σε ζωικό μοντέλο. Πριν εξεταστεί σε ανθρώπους, η ομάδα θα πρέπει να αξιολογήσει λεπτομερέστερα την ασφάλεια, τη δοσολογία, τη συμπεριφορά των νανοσωματιδίων και το αν η βελτίωση διατηρείται σε διαφορετικά μοντέλα καρκίνου.
Η αξία της εργασίας βρίσκεται επομένως όχι σε μια έτοιμη θεραπεία, αλλά σε έναν πιο στοχευμένο τρόπο μεταφοράς γενετικών οδηγιών στους όγκους του πνεύμονα. Αν η τεχνική αντέξει στους ελέγχους ασφάλειας και κλιμάκωσης, θα μπορούσε να ανοίξει έναν δρόμο όπου η αντικαρκινική αγωγή αντιμετωπίζει ταυτόχρονα και τη σωματική εξάντληση της νόσου.