Μια σημαντική κλινική δοκιμή διάρκειας 10 ετών φέρνει τα πάνω κάτω σε μια από τις πιο συνηθισμένες ορθοπεδικές επεμβάσεις στον κόσμο. Ερευνητές διαπίστωσαν ότι ο καθαρισμός ενός κατεστραμμένου μηνίσκου —μια διαδικασία που επί μακρόν θεωρούνταν ότι ανακουφίζει από τον πόνο— δεν προσφέρει κανένα πραγματικό όφελος σε σχέση με μια εικονική χειρουργική επέμβαση (placebo).
Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι οι ασθενείς που υποβλήθηκαν στην πραγματική επέμβαση είχαν χειρότερη πορεία με την πάροδο του χρόνου. Παρουσίασαν περισσότερα συμπτώματα, χειρότερη λειτουργικότητα, ταχύτερη εξέλιξη της οστεοαρθρίτιδας και μεγαλύτερη πιθανότητα να χρειαστούν πρόσθετες χειρουργικές επεμβάσεις στο μέλλον.
Η μελέτη FIDELITY (Finnish Degenerative Meniscal Lesion Study) ξεχωρίζει για τον αυστηρό σχεδιασμό της, καθώς περιλάμβανε μια ομάδα ελέγχου που υποβλήθηκε σε εικονική επέμβαση. Οι συμμετέχοντες με εκφυλιστικές ρήξεις μηνίσκου χωρίστηκαν τυχαία σε δύο ομάδες και η πορεία τους παρακολουθήθηκε για μια ολόκληρη δεκαετία.
Η κατάρρευση μιας ιατρικής υπόθεσης
Η χειρουργική επέμβαση βασίζεται εδώ και δεκαετίες στην παραδοχή ότι ο πόνος στο γόνατο προκαλείται από τη ρήξη του μηνίσκου που μπορεί να διορθωθεί χειρουργικά. Ωστόσο, η μελέτη δείχνει ότι αυτή η υπόθεση δεν αντέχει στην κριτική εξέταση. Ο πόνος σε διάφορες αρθρώσεις φαίνεται να σχετίζεται περισσότερο με τον εκφυλισμό που επιφέρει η γήρανση παρά με συγκεκριμένες ρήξεις.
Ο Teppo Järvinen, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Ελσίνκι και επικεφαλής ερευνητής, επισημαίνει ότι τα ευρήματα αυτά αποτελούν παράδειγμα «ιατρικής ανατροπής». Πρόκειται για περιπτώσεις όπου μια ευρέως διαδεδομένη θεραπεία αποδεικνύεται στην πράξη αναποτελεσματική ή ακόμη και επιβλαβής μετά από αυστηρή επιστημονική δοκιμή.
Μακροπρόθεσμοι κίνδυνοι και οστεοαρθρίτιδα
Τα αποτελέσματα μετά από δέκα χρόνια δείχνουν μια ξεκάθαρη επιδείνωση για όσους χειρουργήθηκαν. Οι ασθενείς αυτοί εμφάνισαν αυξημένα συμπτώματα και περιορισμένη κίνηση. Επιπλέον, η ταχύτερη εξέλιξη της οστεοαρθρίτιδας αυξάνει τον κίνδυνο για μελλοντική αρθροπλαστική, δηλαδή ολική αντικατάσταση της άρθρωσης.
Παρά τις συσσωρευμένες αποδείξεις, η αλλαγή της κλινικής πρακτικής παραμένει αργή. Ενώ πολλοί ανεξάρτητοι οργανισμοί συνιστούν πλέον τη διακοπή της διαδικασίας, ορισμένες μεγάλες ορθοπεδικές ενώσεις συνεχίζουν να την υποστηρίζουν. Αυτό αναδεικνύει τη δυσκολία εγκατάλειψης θεραπειών που έχουν ριζώσει στην καθημερινή ιατρική πράξη, ακόμη και όταν τα δεδομένα τις διαψεύδουν.
Πηγές
Sciencedaily.com