Μια από τις μεγαλύτερες έρευνες που έχουν γίνει ποτέ για τη χημική έκθεση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αποκαλύπτει ότι οι έγκυες γυναίκες έρχονται καθημερινά σε επαφή με δεκάδες χημικές ουσίες από προϊόντα καθημερινής χρήσης — και πολλές από αυτές ενδέχεται να επηρεάζουν την υγεία των μωρών πριν ακόμα γεννηθούν.
Η μεγαλύτερη έρευνα για τη χημική έκθεση στην εγκυμοσύνη
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό JAMA Network Open, αποτελεί μια συνεργασία ερευνητών από τη Σχολή Δημόσιας Υγείας UNC Gillings, την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Stanford και το Ινστιτούτο Περιβάλλοντος Woods. Οι επιστήμονες ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερες από 5.000 μητέρες και τα παιδιά τους που γεννήθηκαν μεταξύ 2000 και 2021.
Οι ερευνητές εξέτασαν δείγματα ούρων από τις έγκυες συμμετέχουσες και μέτρησαν την παρουσία 113 διαφορετικών χημικών ουσιών που βρίσκονται συνήθως σε σπίτια, στον αέρα, στα τρόφιμα και στο νερό. Κατά μέσο όρο, κάθε δείγμα περιείχε 45 χημικές ουσίες, ενώ το υψηλότερο ποσοστό που ανιχνεύθηκε σε ένα μόνο δείγμα έφτασε τις 64 ουσίες.
Φθαλικές ενώσεις και υποκατάστατα — ένας αόρατος κίνδυνος
Μεταξύ των χημικών που εντοπίστηκαν συγκαταλέγονται οι φθαλικές ενώσεις (φθαλικοί εστέρες), τα υποκατάστατα πλαστικοποιητικά μέσα, οι πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες (PAHs) και οι αλογονωμένες φαινόλες. Αυτές οι ουσίες βρίσκονται σε τρόφιμα, πόσιμο νερό, ατμοσφαιρική ρύπανση, προϊόντα προσωπικής φροντίδας, αρώματα και αναρίθμητα οικιακά αντικείμενα.
Το 2017, η Επιτροπή Ασφάλειας Καταναλωτικών Προϊόντων των ΗΠΑ απαγόρευσε ή περιόρισε σημαντικά οκτώ κοινώς χρησιμοποιούμενες φθαλικές ενώσεις σε παιδικά παιχνίδια και προϊόντα. Ωστόσο, οι περιορισμοί αυτοί δεν κάλυψαν πολλά άλλα προϊόντα που χρησιμοποιούνται κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.
Η νέα έρευνα εντόπισε αρκετές φθαλικές ενώσεις στα δείγματα των συμμετεχουσών, συμπεριλαμβανομένων κάποιων που είχαν εισαχθεί ως υποκατάστατα προηγουμένως απαγορευμένων ουσιών. Το ανησυχητικότερο εύρημα ήταν ότι αυτά τα υποκατάστατα φαίνεται να έχουν παρόμοιες επιπτώσεις στην υγεία με τις ουσίες που προορίζονταν να αντικαταστήσουν.
Μικρότερες κυήσεις και χαμηλότερο βάρος γέννησης
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι αρκετές φθαλικές ενώσεις και εναλλακτικά πλαστικοποιητικά μέσα συνδέονταν σταθερά με μικρότερη διάρκεια κύησης. Οι φθαλικές ενώσεις, τα υποκατάστατα πλαστικοποιητικά και οι PAHs συνδέθηκαν επίσης με χαμηλότερο βάρος γέννησης. Ακόμα, κάποιες λιγότερο μελετημένες χημικές ουσίες, όπως οι αλογονωμένες φαινόλες, έδειξαν συσχετίσεις με το μειωμένο βάρος γέννησης.
Όπως εξηγεί η πρώτη συγγραφέας της μελέτης, Jessie Buckley, PhD, καθηγήτρια επιδημιολογίας στο UNC Gillings: «Αυτές οι χημικές ουσίες είναι δύσκολο να αποφευχθούν επειδή βρίσκονται σε ένα ευρύ φάσμα προϊόντων που χρησιμοποιούμε καθημερινά. Είναι δύσκολο να γνωρίζουμε αν τα προϊόντα περιέχουν τέτοιες ουσίες, και ακόμα κι όταν το γνωρίζουμε, έχουμε περιορισμένο έλεγχο στην έκθεσή μας».
Ανάγκη για αυστηρότερη πολιτική προστασίας
Η ανώτερη ερευνήτρια Tracey Woodruff, PhD, καθηγήτρια επιδημιολογίας στο Stanford, τονίζει την ανάγκη για ισχυρότερη κρατική παρέμβαση: «Η μελέτη μας υπογραμμίζει την ανάγκη για αυστηρότερες πολιτικές προστασίας των ανθρώπων από τοξικές χημικές ουσίες. Βρήκαμε ότι αρκετές νεότερες ουσίες που αντικατέστησαν τοξικές είναι επίσης επιβλαβείς, γεγονός που καταδεικνύει γιατί νέες χημικές ουσίες πρέπει να αξιολογούνται σωστά πριν βγουν στην αγορά».
Η Woodruff επισημαίνει ότι πολλές πηγές έκθεσης είναι δύσκολο να ελεγχθούν από τα άτομα μεμονωμένα: «Οι έγκυες γυναίκες κινδυνεύουν από χημική έκθεση μέσω πολλαπλών πηγών, πολλές από τις οποίες είναι πέρα από τον έλεγχό τους. Οι κυβερνήσεις και οι εταιρείες πρέπει να κάνουν καλύτερη δουλειά στη μείωση των επιβλαβών χημικών σε καθημερινά προϊόντα».
Η έρευνα υποστηρίχθηκε από το πρόγραμμα ECHO (Environmental influences on Child Health Outcomes) του Εθνικού Ινστιτούτου Υγείας των ΗΠΑ.